Inhoudsopgave
Wil je zelf de batterij vervangen of eens naar het uurwerk kijken? Dan moet de achterkant eraf. Dat lijkt simpel, maar met een keukenmesje of een schroevendraaier gaat het snel mis. Eén keer uitschieten en je hebt een kras in je kast, of erger, in het uurwerk. Met het juiste gereedschap en een beetje geduld lukt het bij de meeste horloges prima.
Kort antwoord
Kijk eerst welke achterkant je horloge heeft. Een klikdeksel open je met een horlogemesje, een schroefdeksel met een kastopener of rubberen bal, een deksel met schroefjes met een kleine schroevendraaier en een batterijklepje met een muntstuk. Werk op een zachte ondergrond, forceer nooit en laat je horloge na het sluiten testen voordat je ermee gaat zwemmen.
Eerst even checken: moet je hem wel zelf openmaken?
Een horloge openmaken heeft altijd twee gevolgen.
- Je garantie kan vervallen: veel merken accepteren geen garantieclaim meer als de kast door iemand anders is geopend. Zit je horloge nog in de garantie, laat het dan bij de dealer doen.
- Hij is niet meer gegarandeerd waterdicht: zodra de bodem eraf is geweest, weet je niet zeker of de pakking weer goed zit. Dat ontdek je pas met een druktest.
Let op: heb je een duikhorloge dat je echt het water in neemt, of een duur horloge van bijvoorbeeld Rolex, Omega of Breitling? Laat het openen dan aan de horlogemaker over. Die merken hebben vaak een bodem met een speciale kartelrand waar je met gewoon gereedschap geen grip op krijgt. En bij een duiker moet hij na het sluiten hoe dan ook op druk getest worden.
Wil je oefenen? Begin dan met een goedkoop quartz horloge. Daar zit meestal een klikdeksel of een simpele schroefbodem op, en een kras is minder erg. Meer over quartz lees je in alles over quartz horloges.
Welke achterkant heeft jouw horloge?
Draai je horloge om. Aan de bodem zie je meteen hoe hij opengaat.
- Klikdeksel: een glad deksel zonder schroefjes of inkepingen. Ergens op de rand zit een klein lipje of uitsparing. Daar zet je het mesje in. Je ziet dit vaak bij platte, nette horloges en goedkopere quartz.
- Schroefdeksel: rond de rand zitten inkepingen, vaak zes. De bodem draai je los, net als een deksel van een pot. Dit zie je bij de meeste sporthorloges en duikers.
- Deksel met schroefjes: vier of meer kleine schroefjes houden de bodem vast. Je vindt dit onder meer bij veel G-Shocks.
- Batterijklepje: een klein rond luikje in de bodem, met een gleuf. Alleen bij sommige quartz horloges. Je hoeft dan de hele bodem niet open.
Hoe de rest van de kast in elkaar zit, lees je in mijn gids over de horlogekast.
Wat heb je nodig?
Goed gereedschap is niet duur, maar het maakt het verschil tussen een schone klus en een kras.
Wat heb je nodig
- Horlogemat of microvezeldoek: een zachte ondergrond, zodat je glas niet krast.
- Horlogeklem: houdt de kast stil terwijl je werkt. Kies er een met kunststof pennen.
- Horlogemesje: voor een klikdeksel. Plat, stevig en met een stompe punt.
- Kastopener met drie pennen: voor een schroefdeksel.
- Rubberen bal: ook voor een schroefdeksel, als eerste poging.
- Plastic pincet: voor de batterij en de pakking.
- Bakje: voor de bodem, de pakking en de schroefjes.
- Loeplamp: om de kleine inkepingen en het lipje goed te zien.
- Siliconenvet: om de pakking licht in te vetten bij het sluiten.
- Horlogepers: om een klikdeksel weer dicht te drukken.
Een kastopener met twee pennen werkt ook, maar die schiet sneller uit. Drie pennen verdelen de kracht beter en blijven beter in de inkepingen zitten. Een plastic pincet is geen luxe: met een metalen pincet kun je de batterij kortsluiten.
Veel van dit gereedschap zit samen in een setje. Dat is voor een beginner de goedkoopste manier om alles in huis te hebben.
Zo maak je je horloge open
Neem je tijd. Dit is precisiewerk. Er is geen kracht nodig.
- Maak je werkplek klaarLeg de mat of doek neer, zorg voor fel licht en zet het bakje klaar. Blaas of veeg stof van de bodem, zodat er niks in de kast valt.
- Zet de kast vastKlem hem in de horlogeklem, met het glas naar beneden op de zachte ondergrond. Zo kan hij niet wegglijden als je kracht zet.
- Open het dekselKlikdeksel: zet het mesje in het lipje en kantel het handvat kort omlaag. Het deksel wipt dan omhoog. Schroefdeksel: zet de drie pennen in drie inkepingen, druk stevig en draai linksom. Deksel met schroefjes: draai de schroefjes kruislings los. Batterijklepje: zet een muntstuk in de gleuf en draai linksom.Steek nooit met het mesje en zet nooit kracht in de richting van je hand. Schiet je uit, dan schiet je in je vinger of over je kast.
- Leg alles apartHaal de pakking eruit met het plastic pincet en leg hem samen met de bodem en de schroefjes in het bakje.
- Raak het uurwerk niet aanHuidvet en zweet kunnen corrosie veroorzaken. Gebruik het plastic pincet voor de batterij, en blijf met je vingers van het uurwerk af.
Pims tip: probeer bij een schroefdeksel eerst de rubberen bal. Druk hem stevig op de bodem en draai linksom. Lukt het niet, pak dan de opener. Die heb je meestal alleen nodig voor de eerste slag, de rest gaat met de bal of met je vingers.
Doe je dit om de batterij te vervangen? Volg dan verder mijn stappenplan in zelf de batterij van je horloge vervangen.
Zo maak je hem weer dicht
Dichtmaken is net zo belangrijk als openmaken. Hier bepaal je of je horloge waterdicht blijft.
- Check de pakkingIs hij heel, soepel en schoon? Is hij hard, gescheurd of plat, vervang hem dan. Geef hem een heel dun laagje siliconenvet en leg hem recht in de groef.
- Schroefdeksel: eerst even linksomZet de bodem recht op de kast en draai hem eerst een klein stukje linksom, tot je een klikje voelt. Dan valt de draad op zijn plek. Draai hem daarna rechtsom vast, eerst met je vingers en het laatste stukje met de opener.
- Klikdeksel: uitlijnen en drukkenLeg het lipje op dezelfde plek als waar het zat. Druk hem dicht met een horlogepers, met een steunring die de rand van de kast raakt en niet het glas.
- Deksel met schroefjes: kruislingsDraai de schroefjes kruislings vast, net als de wielmoeren van een auto. Zo komt de bodem overal even strak op de pakking.
- Controleer of hij looptKijk of de secondewijzer weer loopt en of de bodem overal netjes aansluit.
Let op: ga niet meteen zwemmen of douchen met je horloge. Zonder druktest weet je niet of hij nog waterdicht is. De horlogemaker doet zo’n test vaak in een paar minuten.
Wat de waterdichtheid op je bodem betekent, lees je in waterdichtheid bij horloges.
Kan het ook zonder gereedschap?
Soms wel. Maar het is altijd een noodoplossing.
- Een rubberen bal of stressbal: werkt bij een schroefdeksel dat niet te vast zit. Dit is de veiligste noodmethode.
- Tape: plak een stevige strook tape over de bodem en draai aan de tape. Werkt soms bij een schroefdeksel, maar laat lijmresten achter. Die haal je weg met een beetje wasbenzine op een doekje, uit de buurt van de pakking.
- Een muntstuk: alleen voor een batterijklepje.
- Je nagels: alleen bij een batterijklepje dat al bijna los zit. Bij een klikdeksel nooit: de kans is groot dat je uitschiet of je nagel breekt.
Een keukenmesje, schroevendraaier of schaartje gebruik je nooit. Die zijn te dik, te scherp of te glad, en ze schieten gegarandeerd een keer uit.
Veelgemaakte fouten
De meeste schade die ik zie, komt door haast of door verkeerd gereedschap.
Veelgemaakte fouten
Toch een kras gemaakt? Lees dan zelf je horloge polijsten.
Wanneer ga je naar de horlogemaker?
Zelf doen is leuk, maar soms is het slimmer om het uit handen te geven.
Hier stop ik en ga ik naar de horlogemaker
- Het deksel zit muurvast, ook na een paar rustige pogingen
- Je horloge heeft nog garantie
- Het is een duikhorloge dat je echt het water in neemt
- De bodem heeft een speciale kartelrand die niet in je opener past
- Je ziet vocht, roest of groen uitgeslagen plekjes in de kast
Een horlogemaker opent en sluit je kast met het juiste gereedschap en test hem daarna op druk.
Zie je vocht of condens onder het glas? Lees dan meteen vocht in je horloge. Staat je horloge stil en weet je niet of het aan de batterij ligt, lees dan eerst horloge loopt te langzaam of staat stil.
Conclusie
Een horloge openmaken is prima zelf te doen, als je weet welke achterkant je hebt en het juiste gereedschap gebruikt. Werk rustig, forceer nooit en behandel de pakking met zorg. Begin met een goedkoop horloge, en laat dure horloges en echte duikers over aan de horlogemaker.
Mijn advies
Goed gereedschap maakt je nog geen horlogemaker. Je kunt iemand een F1-auto geven, maar dat maakt hem nog geen coureur. Oefen dus eerst op een paar oude horloges voordat je aan je favoriete horloge begint.
Hoe ik dit weet
Ik ben zelf ook begonnen met een simpel setje en een paar oude horloges. Inmiddels open ik mijn horloges met een kastopener met drie pennen en een felle loeplamp. De fouten in dit artikel zijn fouten die ik bij anderen vaak voorbij zie komen.


